Buty robocze S1. Co oznacza ta klasa ochrony obuwia?

Wybór właściwego obuwia ochronnego to kluczowy element bezpieczeństwa pracy w środowisku suchym i przemysłowym. Klasa S1 określa obuwie bezpieczne wyposażone w podnosek ochronny, zabudowaną piętę, właściwości antyelektrostatyczne oraz absorpcję energii w części piętowej.

Zgodnie ze znowelizowaną normą PN-EN ISO 20345:2022, oznaczenie to gwarantuje ochronę przed urazami mechanicznymi palców oraz redukcję zmęczenia układu mięśniowo-szkieletowego podczas długotrwałej pracy stojącej.

Co oznacza klasa ochrony S1 w butach roboczych?

Klasa ochrony S1 oznacza obuwie bezpieczne zgodne z normą PN-EN ISO 20345:2022, wyposażone w podnosek wytrzymujący uderzenie 200 J i ściskanie 15 kN, zabudowaną piętę, właściwości antyelektrostatyczne oraz absorpcję energii w części piętowej minimum 20 J.

💡 Setki klientów pyta nas o klasę S1 vs S3 — z doświadczenia wynika, że S1 sprawdza się na suchych halach montażowych, podczas gdy w warsztacie z olejem czy wiórami już po tygodniu wystrzegaj się butów bez podeszwy UR.

• Analizując zagadnienie pod kątem technicznym i odpowiadając na pytanie, co w praktyce kryje fraza buty S1 co to znaczy w ujęciu inżynieryjnym, należy rozłożyć tę klasyfikację na poszczególne parametry fizyczne i mechaniczne.
• 📋 Klasa S1 (ang. Safety Level 1) to fundamentalny poziom obuwia bezpiecznego, zaprojektowany z myślą o stanowiskach, gdzie stopy pracowników są narażone na uderzenia spadających przedmiotów, zgniecenia oraz ładunki elektrostatyczne, lecz bez bezpośredniej ekspozycji na wilgoć lub ostre elementy leżące na podłożu.

Konstrukcja obuwia klasy S1 opiera się na czterech podstawowych filarach ochronnych:

• Test uderzeniowy polega na zrzuceniu ciężaru o masie 20 kg ze zdefiniowanej wysokości, co generuje energię kinetyczną 200 J.
• 🥾 Po uderzeniu wolna przestrzeń pod podnoskiem musi gwarantować brak kontaktu ze stopą.

Z kolei test na ściskanie statyczne realizowany jest z siłą 15 kN (nacisk około 1,5 tony). Podnoski mogą być wykonane ze stali, stopów aluminium lub kompozytów z włókna szklanego i węglowego.

• Właściwości antyelektrostatyczne (oznaczenie dawne A, wbudowane w normę S1): Rezystancja skrośna obuwia musi mieścić się w przedziale od 100 kΩ do 1000 MΩ (od 0,1 MΩ do 1000 MΩ).
• Zapobiega to gromadzeniu ładunków elektrostatycznych na ciele człowieka i minimalizuje ryzyko zapłonu w obecności gazów, par cieczy palnych czy pyłów technologicznych.
• 💰 Absorpcja energii w strefie pięty (tłumienie oznaczone symbolem E): Wymóg tłumienia energii o wartości minimum 20 J w części piętowej.
• Realizowany jest najczęściej za pomocą pianek poliuretanowych o różnej gęstości (PU/PU) lub wkładek z termoplastycznego poliuretanu (TPU), co ogranicza obciążenia dynamiczne przenoszone na stawy skokowe, kolana i odcinek lędźwiowy kręgosłupa.

1. Zamknięty obszar pięty: Konstrukcja cholewki całkowicie osłaniająca kość piętową, co stabilizuje stopę w osi pionowej i chroni ścięgno Achillesa przed uderzeniami bocznymi.

W normie PN-EN ISO 20345:2022 zredefiniowano również testy antypoślizgowości. Podstawowa przyczepność na podłożu ceramicznym z detergentem (laurylosiarczan sodu — NaLS) jest wymogiem bazowym dla każdego buta certyfikowanego. Z kolei symbol SR (ang. slip resistance — odporność na poślizg) oznacza dodatkowe, rygorystyczne przejście testu na posadzce ceramicznej pokrytej gliceryną.

Kryteria doboru wg BHP i przepisów

Dobór obuwia klasy S1 musi bezpośrednio wynikać z przeprowadzonej Oceny Ryzyka Zawodowego na stanowisku pracy oraz spełniać rygorystyczne wymogi artykułu 237(6) Kodeksu Pracy i Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2016/425.

• Zgodnie z art. 237(6) Kodeksu Pracy, pracodawca jest zobowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywidualnej zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy.

Obuwie bezpieczne S1 kwalifikowane jest jako ŚOI Kategorii II (ryzyka pośrednie). Oznacza to, że każdy egzemplarz wprowadzany na rynek musi posiadać certyfikat badania typu UE wydany przez jednostkę notyfikowaną, Deklarację Zgodności UE oraz trwale naniesiony znak CE wraz z numerem normy PN-EN ISO 20345:2022.

Ocena Ryzyka Zawodowego (ORZ) determinuje, czy klasa S1 jest wystarczająca, czy też środowisko pracy wymaga rozszerzenia parametrów:

• Środowisko suche i zamknięte: Magazyny wysokiego składu, centra logistyczne, linie montażowe przemysłu motoryzacyjnego, sucha obróbka skrawaniem. Klasa S1 stanowi tutaj złoty standard, gwarantując lekkość, optymalną cyrkulację powietrza i wymaganą ochronę mechaniczną.
• Brak odporności na ciecze: W klasie S1 cholewka nie jest poddawana testom na absorpcję i przenikanie wody. Zgodnie z normą 2022, parametr WPA (ang. water penetration and absorption — przepuszczalność i absorpcja wody) występuje dopiero od klasy S2 i S3. Jeżeli na stanowisku występuje stały kontakt z wodą, chłodziwami lub pracami zewnętrznymi, zastosowanie klasy S1 jest błędem proceduralnym BHP.
• Ryzyko przebicia od podłoża: Obuwie czystej klasy S1 nie posiada wkładki antyprzebiciowej. Jeśli w strefie roboczej obecne są ostre wióry, gwoździe lub druty, konieczne jest zastosowanie wariantów pochodnych: S1P (wkładka stalowa), S1PL (wkładka niemetalowa badana gwoździem o średnicy 4,5 mm) lub S1PS (wkładka niemetalowa badana gwoździem o średnicy 3,0 mm).

Polecane rozwiązania ze sklepu WISBHP

Wybierając asortyment z segmentu butów roboczych, należy kierować się przede wszystkim bilansem termicznym stanowiska oraz specyfiką podłoża, po którym porusza się pracownik. Współczesne konstrukcje łączą wymagania normy PN-EN ISO 20345:2022 z nowoczesnymi materiałami tekstylnymi, takimi jak mikrofibry techniczne, siatki 3D o strukturze plastra miodu czy hydrofobowe welury o wysokim współczynniku oddychalności.

• W portfolio wyspecjalizowanych butów roboczych S1 dominują półbuty z kompozytowymi podnoskami, które w przeciwieństwie do tradycyjnej stali nie przewodzą ciepła ani chłodu i nie aktywują bramek detektorów metali.

Uzupełnieniem są modele sandałów roboczych S1 z perforacją boczną, dedykowane do pracy w halach produkcyjnych o podwyższonej temperaturze otoczenia, gdzie priorytetem jest szybki transport pary wodnej na zewnątrz przy zachowaniu pełnej ochrony strefy palcowej i absorpcji energii w pięcie.

Przykład lekkiej konstrukcji klasy S1: lekkie damskie półbuty robocze S1 z metalowym podnoskiem Procera MAGEN — dla stanowisk z ryzykiem zmiażdżenia przy umiarkowanym obciążeniu ciężarem.

Modele dostępne w sklepie

Najczęściej wybierane modele w naszym sklepie:

Najczęstsze pytania (FAQ)

Czy buty robocze S1 są wodoszczelne i nadają się do pracy na zewnątrz w deszczu?

Nie — buty robocze klasy S1 nie są wodoszczelne i nie posiadają hydrofobowej cholewki zabezpieczającej przed przesiąkaniem wilgoci. Zgodnie z normą PN-EN ISO 20345:2022 obuwie tej kategorii nie przechodzi testów parametru WPA (przepuszczalność i absorpcja wody) ani testu WR (wodoszczelność całego buta).

Do prac w środowisku mokrym i na otwartej przestrzeni w zmiennych warunkach atmosferycznych wymagane jest stosowanie klas S2, S3 lub nowej kategorii S7.

Czy podstawowa klasa S1 chroni stopę przed przebiciem gwoździem od spodu?

Nie — bazowa klasa ochrony S1 nie zawiera wkładki antyprzebiciowej w podeszwie i nie chroni spodu stopy przed ostrymi elementami.

Aby uzyskać odporność na przebicie, należy wybrać wariant oznaczony jako S1P (ze stalową wkładką odporną na nacisk 1100 N) lub S1PL i S1PS (z wkładkami niemetalowymi testowanymi różnymi średnicami trzpieni). Standardowe obuwie S1 zabezpiecza wyłącznie palce przed uderzeniem i ściskaniem oraz amortyzuje piętę.

Czym różni się klasa ochrony S1 od podstawowej klasy SB?

Klasa SB (ang.

Klasa S1 stanowi bezpośrednie, zaawansowane rozszerzenie wymagań bazowej kategorii SB o dodatkowe elementy konstrukcyjne i ochronne.

Kategoria bazowa SB (ang. Safety Base) narzuca jedynie wymóg obecności podnoska o wytrzymałości 200 J i odporności na ściskanie 15 kN, dopuszczając otwartą piętę. Klasa S1 obligatoryjnie uzupełnia tę konstrukcję o zamknięty obszar pięty, właściwości antyelektrostatyczne oraz absorpcję energii kinetycznej w części piętowej o wartości co najmniej 20 J.

Podsumowanie i dobór właściwego rozmiaru

Precyzyjny dobór obuwia ochronnego klasy S1 musi uwzględniać nie tylko środowisko technologiczne (pomieszczenia suche, magazyny, warsztaty), ale także prawidłowe dopasowanie anatomiczne. Podnosek ochronny tworzy sztywną, nielastyczną strefę w przedniej części buta, dlatego kluczowe jest zachowanie naddatku funkcjonalnego wynoszącego od 5 do 8 mm przed najdłuższym palcem.

Pozwala to uniknąć ucisku i urazów paznokci podczas zginania stopy. Przed sfinalizowaniem zakupu należy skonsultować wymiary stóp z tabelami producenta, w czym pomocny będzie szczegółowy Przewodnik po Rozmiarach, gwarantujący idealne dopasowanie parametrów ergonomicznych do wymogów BHP.